Recenzja książki Nawiedzony dom na wzgórzu

Czy to duch?

Autor: @Christina ·{}4 minuty
{} 2020-08-10 {} Skomentuj {} 5 Polubień


Czy historie o duchach są najstarszym gatunkiem literackim? Każda kultura posiada mity o interakcjach między żywymi i umarłymi, często w formie podróży do podziemi lub odwiedzinach „głodnych duchów” (dosłowne tłumaczenie èguǐ, termin ze starożytnej tradycji chińskiej). Mogę nawet twierdzić, że rozprzestrzenianie duchowych systemów wiary jest niemożliwe bez takich opowieści. Najważniejsza umiejętność szamana, duchowej postaci, która pojawia się w każdym regionie świata już od dawna, jest umiejętność komunikowania się z istotami zza grobu, czy to przodkowie lub duchy opiekuńcze. Szamańskie mity prawie zawsze zawierają jakiś element historii o duchach. Pliniusz Młodszy opowiada w liście historię o nawiedzonym domu sprzed dwóch tysięcy lat, który już jest zgodny ze znaną formułą, wraz z upiornymi zjawami późno w nocy, brzęczącymi łańcuchami i dziwnymi dźwiękami… wszystko to prowadzi do wykopania zwłok na posesji.


Ale w XX wieku pojawiło się coś nowego: naukowa historia o duchach. W tych narracjach naukowcy przychodzą do domu wyposażeni aby przeprowadzić
badanie. Duch i nawiedzona rezydencja są przedstawiane jako obiekty analizy. Celem nie jest egzorcyzmem, ale testowaniem hipotez. Nawiedzony dom na wzgórzu Shirley Jackson przedstawia ten nowy typ historii o duchach w jego najczystszej formie, a czytelnicy mogą odkryć
wpływ na wiele późniejszych dzieł, takich jak Dom z Liści Danielewskiego.

Jackson nie wymyśliła tego rodzaju historii. Ćwierć wieku przed Nawiedzonym domem , H.P. Lovecraft zbadał różne formuły łączenia horroru i
fantastyki naukowej. Jego historie zazwyczaj sugerują naukowe wyjaśnienie okropne incydentów, chociaż zwykle daje tylko krótkie spojrzenie za zasłonę na przyczyny. W opowieściach takich jak „The Shunned House” i „The Dreams in the Witch House ”umieszcza swoich naukowych bohaterów pośrodku nawiedzonego domu , i niech analityczna obiektywność walczy z mrocznym nieznanym.


Shirley Jackson przeniosła tę koncepcję na kolejny etap, wykraczając poza nowele swoich poprzedników i przedstawiając pełnowymiarową relację zespołu naukowców zdeterminowanych, aby odkryć sekrety słynnego nawiedzonego domu. Praca szybko zyskała uznanie jako klasyka.

Jednak mimo całego tego uznania, Nawiedzony dom na wzgórzu jest bardzo osobliwą powieścią i narusza wiele oczekiwań, jakie czytelnicy pokładają w opowieściach o duchach. Przede wszystkim nigdy nie widzimy nawet ducha. Od czasu do czasu napotykamy dowody - odgłosy, napisy na ścianach, mroźny powiew bez widocznego źródła oraz drzwi, które otwierają się i zamykają z własnej woli. Te zwiastuny złośliwych duchów wydają się obiecać wielką konfrontację między żywymi i umarłymi na późniejszym etapie powieści. Ale to się nigdy nie zdarza. Zamiast tego czytelnicy są zmuszeni poradzić sobie z tą samą niewygodną dwuznacznością, którą podaje Henry James w The Turn of the Screw. Jeśli H.P. Lovecraft pisałby tę historię, mogliśmy przynajmniej zerknąć na mrocznego i śmiercionośnego demona. Gdyby autorem był Jack Ketchum, przybyłaby cała armia duchów, prawdopodobnie wymachujących maczetami i pozostawiających po sobie stos zwłok. Ale Shirley Jackson nie jest tego rodzaju autorką. Dzięki niej będziesz zgadywać. I nawet gdybym powiedziała ci dokładnie, co się dzieje po zakończeniu tej powieści, nadal musiałbyś zgadywać, co to wszystko oznacza.


Jackson zaczyna łamać zasady nawiedzonego domu. Być może pierwszą osobliwością, jaką czytelnicy zauważyli, jest wesoły nastrój zwiedzających. Czasami zdarza się, że coś ich przeraża, ale tak naprawdę dobrze się bawią w domu na Wzgórzu. Grają w gry. Planują piknik. Delektują się posiłkami i towarzystwem. Zakładasz, że Jackson jedynie usypia nas - zarówno czytelników, jak i bohaterów - w fałszywym poczuciu bezpieczeństwa i że wkrótce wszyscy będą się bać o życie. Ale nie tak!

Co jest nie tak z tymi ludźmi? Czy nie zdają sobie sprawy, że są postaciami z horroru i prawdopodobnie nie wyjdą z tych stron żywi? Czy nie czytali Poe i Lovecrafta? Ale czytelnik wkrótce zaczyna rozumieć, co robi Shirley Jackson. Prawdziwe dziwne wydarzenia w tym nawiedzonym domu mają miejsce w głowach bohaterów. Wszystkie te odgłosy późnej nocy i dziwne komunikaty na ścianach są drugorzędne w stosunku do prawdziwego ogniska konfliktu, który jest ostatecznie psychologiczny i emocjonalny.


Z czasem dysjunkcja między postaciami a otoczeniem staje się tak wyraźna, że nie wiemy już, jak odróżnić przyczynę od skutku. Nie jesteśmy pewni, komu ufać, ani naszej własnej zdolności do oddzielenia rzeczywistości empirycznej od zwykłego złudzenia. Czy mieszkańcy Hill House są nawiedzeni, czy też sami nawiedzają? Czy są ofiarami czy sprawcami? Zbliżając się do zakończenia tej powieści, zostaniesz zmuszony do ponownego odwiedzenia i ponownego zinterpretowania incydentów z poprzednich rozdziałów, a nawet zakwestionowania ich zasadności jako części historii.

Czy w tej powieści jest choćby duch? Może nie. Ale nie jestem pewna, czy to naprawdę ma znaczenie. Shirley Jackson pokazuje tutaj, że czysto psychologiczne zagrożenia mogą być tak samo przerażające jak gobliny i demony, a do tego są o wiele bardziej prawdopodobne. W ostatecznym rozrachunku jej poczucie grozy jest ostro kliniczne i to nie tylko dlatego, że werbuje badaczy jako postacie To sprawia, że The Haunting of Hill House jest zaskakująco proroczą powieścią i być może pierwszą naprawdę nowoczesną opowieścią o duchach - opowiada o złych duchach, których egzorcyści nie mogą usunąć, a technologia jest wobec nich bezsilna. Może nawet je tworzy.

Moja ocena:

{}{}{}{}{}{}{}{}{}{}

Gdzie kupić

Księgarnie internetowe
Sprawdzam dostępność...
Ogłoszenia
{}
Dodaj ogłoszenie
2 osoby szukają tej książki
{}
Nawiedzony dom na wzgórzu
5 wydań
Nawiedzony dom na wzgórzu
Shirley Jackson
{}5.7/10
Do starego, mrocznego i owianego złą sławą domu na wzgórzu przybywają cztery osoby: doktor Montague – znawca okultyzmu, szukający żelaznych dowodów na istnienie zjawisk paranormalnych, młoda i piękna...
Komentarze
Nawiedzony dom na wzgórzu
5 wydań
Nawiedzony dom na wzgórzu
Shirley Jackson
{}5.7/10
Do starego, mrocznego i owianego złą sławą domu na wzgórzu przybywają cztery osoby: doktor Montague – znawca okultyzmu, szukający żelaznych dowodów na istnienie zjawisk paranormalnych, młoda i piękna...

Gdzie kupić

Księgarnie internetowe
Sprawdzam dostępność...
Ogłoszenia
{}
Dodaj ogłoszenie
2 osoby szukają tej książki
{}

Zobacz inne recenzje

„Pomiędzy drewnem a kamieniami Domu na Wzgórzu zaległa głucha cisza, a to, co po nim chodziło, chodziło samotnie” Moja przygoda z Domem na Wzgórzu zaczęła się od serialu na Netflixie. Klimat tego se...

@jasminowaksiazka @jasminowaksiazka

Wciąż poszukuję idealnego literackiego horroru. Czegoś co sprawi, że poczuję emocje podobne do tych, które odczuwałam przy czytaniu „Cmętarza zwierząt”. Na „Nawiedzony dom na wzgórzu” Shirley Jack...

@canis.luna @canis.luna

Pozostałe recenzje @Christina

An Ideal Husband
Mąż (prawie) idealny.

 Premiera An Ideal Husband odbyła się w Londynie 3 stycznia 1895 r., a opublikowano ją w 1896 r. Była to trzecia z czterech wystawionych sztuk komediowych Wilde’a i o...

{} Recenzja książki An Ideal Husband
Liryki najpiękniejsze
She walks in beauty, like the night

 Napisany w 1814 roku, kiedy Byron miał dwadzieścia sześć lat, i opublikowany w zbiorze @Link w 1815 roku, poemat pochwalny „Idzie w Piękności” został zainspirowany p...

{} Recenzja książki Liryki najpiękniejsze

Nowe recenzje

W zmowie z mordercą
Piękna okładka, piękne wnętrze
@zaczytanaangie:

Nie zliczę, ile razy pisałam tutaj, że uwielbiam debiuty. W tym roku przewertowałam ich wiele, naprawdę wiele, do tego ...

{} Recenzja książki W zmowie z mordercą
W cieniu prawa
Historia dla każdego
@zaczytanaangie:

Historia zawsze sama wchodziła mi do głowy, choć nigdy nie darzyłam jej szczególnym uczuciem. To wybuchało w tych niezw...

{} Recenzja książki W cieniu prawa
Miasteczko zbrodni. Dlaczego zginęła Iwona Cygan
Jak nie pisać reportażu
@zaczytanaangie:

Czy jest coś bardziej przerażającego niż rzeczywistość? Czy autor jest w stanie stworzyć bardziej szokujący scenariusz ...

{} Recenzja książki Miasteczko zbrodni. Dlaczego zginęła Iwona Cygan
O nas Kontakt Pomoc
Polityka prywatności Regulamin
© 2021 nakanapie.pl