{} WYBÓR REDAKCJI

Prawda, która zabija

Recenzja książki Król Edyp

@LetMeRead@LetMeRead · 2021-01-11
Kiedyś pewien uczeń z niekłamanym zdziwieniem zadał mi pytanie: To pani czyta lektury???
Z nie mniejszym zdziwieniem odpowiedziałam – Ktoś musi.

Tak, czytam lektury. Mało tego, gdy po raz enty przymierzam się do omawiania jakiejś – po raz enty ją czytam. Pamięć jest zawodna, szczegóły umykają, a przede wszystkim – każde kolejne przeczytanie może rzucić nowe światło na tekst, podsunąć nowy pomysł na lekcję i spowodować, że dla siebie samej odkryję w niby to znanym utworze coś, czego wcześniej nie zauważyłam.

Inną sprawą jest, czy warto recenzować szkolne lektury, będące tekstami powszechnie znanymi. Kanon lektur jest oczywiście i pewnie zawsze będzie powodem do wielu (czasem zażartych) dyskusji, ale chyba zgadzamy się co do tego, że większość składających się nań tytułów jest wartościowa i przełomowa – tylko nie zawsze rozumiemy to w momencie, gdy przychodzi nam je czytać jako uczniom. Dla mnie zawsze główny cel to pokazać uniwersalność opowieści (poza, oczywiście, stertą pojęć, które trzeba wprowadzić przy okazji). Wtedy jest szansa, że po latach taki bardziej już świadomy delikwent przy jakiejś okazji życiowej coś sobie przypomni, jakiś temat, który się wcale nie zestarzał, a był w tej czy tamtej książce – i może do niej wróci. Taką przynajmniej chcę mieć nadzieję.

I po to właśnie czytam wielokrotnie te same lektury i niekiedy piszę ich recenzje: żeby samej sobie wyłożyć temat na świeżo, a moim uczniom przedstawić go może w sposób ciekawszy, niż gdybym tylko odgrzała kotleta. Tyle tytułem wstępu, a teraz do rzeczy. Pozwólcie jednak, że fabuły opowiadać nie będę, a skupię się na refleksjach z niej wynikających.

Króla Edypa mogę czytać w nieskończoność i nigdy mi się nie znudzi. Nigdy nie przestanie wzruszać – dla mnie to starożytny wyciskacz łez, ale jak napisany! To jest tragedia, która wciąż prowokuje do zadawania po raz kolejny tych samych pytań, na które nie znajdujemy odpowiedzi. O zapisany dla nas los, przed którym nie uciekniemy, choćbyśmy próbowali go oszukać. O winę, którą nie wiadomo kogo obarczyć. O konsekwencje czynów i słów. O powagę zajmowanego stanowiska i odpowiedzialność wobec społeczeństwa. O odwagę w starciu z faktami. Bez końca można pytać – dlaczego?

Już w chwili, gdy pierwsze przesłanki wskazują na to, że Edyp sam na siebie wydał wyrok – król nie cofa się przed prawdą, a jej odkrywanie stopniowo go pogrąża i prowadzi do jedynego możliwego rozwiązania. Zawsze mnie to mocno zatrzymuje w miejscu, gdy czytam, to parcie Edypa naprzód
w wyjaśnieniu sprawy, w ustaleniu i usunięciu przyczyn, dlaczego w Tebach dzieje się źle. Choć oboje z Jokastą mają tak wiele do stracenia, to jej z większym trudem przyjdzie unieść prawdę. Mistrzowskie są dla mnie kwestie Tejrezjasza, który wezwany przed oblicze Edypa mówi mu wszystko, choć nie nazywa rzeczy po imieniu:

Biada, o biada tej wiedzy, co szkodę/Niesie wiedzącym (…).

Którego szukasz, ty jesteś mordercą (…).

(…) który szydzisz/Z mojej ślepoty, patrzysz, a nie widzisz/Nędzy twej (…).

Ten dzień cię zrodzi i ten cię zabije.

Te słowa mogą zapoczątkować rozpacz czytelnika, który przecież wie, jak się rzecz dalej potoczy i mógłby już teraz powiedzieć Edypowi, że nadaremnie szuka winy u wróżbity i u Kreona. I właśnie, Kreon. Intrygującym dla mnie zawsze było to, że Kreon, którego z Antygony znamy jako nieczułego
i krótkowzrocznego władcę, w Królu Edypie jest rozumiejącym i współczującym człowiekiem. Daje to – po omówieniu obu utworów – możliwość ciekawej charakterystyki postaci.

Następujące słowa Edypa: Śmiertelnika tu żadnego zwać szczęśliwym nie należy,/Aż bez cierpień i bez klęski krańców życia nie przebieży kończą tragedię i pozostawiają odbiorcę w wielkiej bezradności, z ogromnym smutkiem i niepewnością każąc mu patrzeć na ludzki los. W warunkach szkolnych możemy w tym momencie otworzyć dyskusję i jako przeciwwagę podać utwory, które mówią o życiu człowieka inaczej. Które dowodzą, że to człowiek jest kowalem swojego losu, a nie los jest mu z góry narzucony.

Lecz wyszliśmy od Króla Edypa – i to jest właśnie wartość tej opowieści.

Moja ocena:

{}{}{}{}{}{}{}{}{}{}
Data przeczytania: 2021-01-11

Gdzie kupić

Księgarnie internetowe
Sprawdzam dostępność...
Ogłoszenia
{}
Dodaj ogłoszenie
2 osoby szukają tej książki
{}
Król Edyp
25 wydań
Król Edyp
"Sofokles"
{}6.6/10
Seria: Lektura z opracowaniem [Zielona Sowa]
"Książka zawiera: starannie przygotowany i opatrzony przypisami tekst utworu; krótko i przystępnie zaprezentowane wiadomości wstępne; komentarze do tekstu na marginesach, oznaczone symbolami graficzny...
Komentarze
@Strusiowata
@Strusiowata · 10 miesięcy temu
Młodzież czasami potrafi zaskoczyć i w temacie lektur. Znam nastolatkę, która wybiera z listy same dramaty i czyta z zachwytem!
{}× 2
@LetMeRead
@LetMeRead · 10 miesięcy temu
Chciałabym ją poznać. :)
{}× 2
@anna_strzelczak
@anna_strzelczak · 10 miesięcy temu
Przez Twoją recenzję chyba dodam ją do listy "Chcę przeczytać" :)
{}× 1
@LetMeRead
@LetMeRead · 10 miesięcy temu
Nie czytałaś w szkole?
{}
@anna_strzelczak
@anna_strzelczak · 10 miesięcy temu
Nie uwierzysz, ale w szkole miałam taki etap, że przez jakiś czas czytałam bardzo dużo, później niewiele na na stare lata mnie dopadła książkowa obsesja :)
{}
@LetMeRead
@LetMeRead · 10 miesięcy temu
Tak bywa. Ja też miałam taki etap w życiu, że przez kilka lat nie przeczytałam ani jednej książki.
Ale widać, że czytanie jednak było nam obu pisane. :)
{}
@anna_strzelczak
@anna_strzelczak · 10 miesięcy temu
Na szczęście, zwłaszcza w tych trudnych czasach. Kiedy inni popadają w obłęd, bo nie wiedzą co zrobić z czasem, który mają w domu, ja odpływam .... idealna terapia, którą samemu można sobie zafundować :)
{}× 1
@Wiesia
@Wiesia · 10 miesięcy temu
Bardzo ciekawie i przystępnie napisane.
{}× 1
@LetMeRead
@LetMeRead · 10 miesięcy temu
Dziękuję. :)
{}× 1
@tsantsara
@tsantsara · 10 miesięcy temu
Trochę abstrakcyjny układ tekstu... ;p Ale treść bardzo mi się podoba. Zwłaszcza te wypunktowane kwestie Tejrezjasza. Nie zrozumiałem jednak, w jaki sposób z tego dramatu można wysnuć tezę, iż człowiek sam jest kowalem własnego losu. Miałem wrażenie, że tragedia grecka polega właśnie na tym, iż bieg losu jest nieuchronny - nie można go odmienić. A każda próba to takie tylko wierzganie przeciwko ościeniowi. Nie czytałem może dość wnikliwie?
{}
@LetMeRead
@LetMeRead · 10 miesięcy temu
@tsantsara, dzięki. :)

Abstrakcyjny układ tekstu - w jakim sensie?

I chyba faktycznie nie czytałeś dość wnikliwie (recenzji, nie Króla Edypa), bo przecież napisałam:
W warunkach szkolnych możemy w tym momencie otworzyć dyskusję i jako przeciwwagę podać utwory, które mówią o życiu człowieka inaczej. Które dowodzą, że to człowiek jest kowalem swojego losu, a nie los jest mu z góry narzucony.
To z innych (nie z Króla Edypa) lektur można wysnuć, że człowiek jest kowalem swojego losu. Można zestawić je właśnie z Królem Edypem i dyskutować.
{}× 1
@tsantsara
@tsantsara · 10 miesięcy temu
Abstrakcyjny układ tekstu
=>> Chodzi mi o dziwne rozbijanie zdania na 2-5 linijki, jak tu:

Te słowa mogą zapoczątkować rozpacz czytelnika, który przecież wie, jak się rzecz
dalej potoczy
i mógłby już teraz powiedzieć Edypowi, że nadaremnie szuka winy u wróżbity

I taka typografia występuje w wielu miejscach tekstu. A może tylko w mojej przeglądarce się to tak układa?
{}
@LetMeRead
@LetMeRead · 10 miesięcy temu
A to nie wiem, u mnie widać normalnie.
{}
@Wiesia
@Wiesia · 10 miesięcy temu

Czasami takie przejścia się robią jak się pisze w Wordzie a potem przekleja tekst. Często tak mi się robiło jak przeklejałam z notatnika.
{}× 2
@LetMeRead
@LetMeRead · 10 miesięcy temu
No ja tak właśnie robię, więc może to jest przyczyna.
{}
@LetMeRead
@LetMeRead · 10 miesięcy temu
.
{}
@Strusiowata
@Strusiowata · 10 miesięcy temu
Przekażę😊
{}
@LetMeRead
@LetMeRead · 10 miesięcy temu
Koniecznie!
{}
Król Edyp
25 wydań
Król Edyp
"Sofokles"
{}6.6/10
Seria: Lektura z opracowaniem [Zielona Sowa]
"Książka zawiera: starannie przygotowany i opatrzony przypisami tekst utworu; krótko i przystępnie zaprezentowane wiadomości wstępne; komentarze do tekstu na marginesach, oznaczone symbolami graficzny...

Gdzie kupić

Księgarnie internetowe
Sprawdzam dostępność...
Ogłoszenia
{}
Dodaj ogłoszenie
2 osoby szukają tej książki
{}

Zobacz inne recenzje

Znając życie, po "Króla Edypa" nigdy bym nie sięgnęła. Tym bardziej, kiedy dowiedziałam się, że to dramat pisany takim językiem... No, ale zmusiła mnie do tego szkoła. Dziękowałam z całego s...

@Kobra94 @Kobra94

Pozostałe recenzje @LetMeRead

Dzieci Getta
Nie wszystkie dzieci nasze są

Przeczytałam już w swoim życiu wiele świadectw ludzi, którzy doświadczyli okrucieństwa II wojny światowej. Za każdym razem te relacje szokują mnie tak samo, wzbudzają sz...

{} Recenzja książki Dzieci Getta
Choroba jako metafora. AIDS i jego metafory
Język chorób

Ta nieobszerna książeczka zawierająca dwa eseje Susan Sontag trafiła w moje ręce przypadkiem. Przekartkowałam i zaciekawiła mnie, dodatkowo szacunek dla autorki i sentym...

{} Recenzja książki Choroba jako metafora. AIDS i jego metafory

Nowe recenzje

Jak nakarmić dyktatora
Smakowity kąsek
@19emilka93:

"Jak nakarmić dyktatora" miałam na swojej półce do przeczytania od dawna. Uwielbiam historię, chcę poznawać życie znany...

{} Recenzja książki Jak nakarmić dyktatora
Wydarzenia życiowe
Melancholijna opowieść o lęku przed śmiercią i ...
@StartYourDa...:

Boję się śmierci bliskich osób bardziej niż swojej… Nie potrafię znieść myśli, że mogłabym stracić tych, których kocham...

{} Recenzja książki Wydarzenia życiowe
Pierwszaki z kosmosu
Dla pierwszoklasistów
@LiterAnka:

O „Pierwszakach z kosmosu” Rafała Witka myślałam jako o doskonałej lekturze dla uczniów, przed którymi po raz pierwszy ...

{} Recenzja książki Pierwszaki z kosmosu
  • O nas
  • Kontakt
  • Pomoc
  • Polityka prywatności
  • Regulamin
  • © 2021 nakanapie.pl
    Zrobione z {} na Pradze Południe